Na rynku walutowym nie wszystko zależy od lokalnych danych makroekonomicznych. W przypadku pary walutowej SEK/PLN coraz większe znaczenie mają globalne nastroje inwestorów. Mechanizm risk-on/risk-off wyjaśnia, dlaczego w czasach optymizmu korona szwedzka może zyskiwać względem złotego, a w momentach niepewności tracić na wartości, mimo braku istotnych zmian w gospodarce Szwecji czy Polski.
Czym jest mechanizm risk-on/risk-off?
Mechanizm ten odzwierciedla podejście inwestorów do ryzyka. W fazie „risk-on” inwestorzy są skłonni lokować kapitał w bardziej zmienne, ale potencjalnie zyskowne aktywa – np. akcje, obligacje rynków wschodzących czy waluty krajów o mniejszym znaczeniu globalnym, takich jak Szwecja. Z kolei w fazie „risk-off” następuje ucieczka w stronę bezpiecznych przystani: dolara amerykańskiego, franka szwajcarskiego czy euro.
Dla SEK oznacza to, że jej notowania mogą być bardzo czułe na zmiany sentymentu – niezależnie od realnych danych z gospodarki.
Jak globalne nastroje wpływają na kurs SEK/PLN?
Korona szwedzka traktowana jest jako waluta procykliczna – jej kurs rośnie, gdy rośnie globalny apetyt na ryzyko. Z tego powodu w okresach wzrostów na giełdach, pozytywnych danych z Chin czy strefy euro, SEK zyskuje względem innych walut, w tym złotego.
Odwrotna sytuacja następuje w czasie napięć geopolitycznych, recesyjnych sygnałów czy nagłych wydarzeń jak pandemie czy kryzysy energetyczne. Wówczas inwestorzy wycofują środki z walut drugiego rzędu, co może skutkować osłabieniem SEK niezależnie od stanu gospodarki Szwecji.
Dlaczego złoty i korona reagują różnie?
Choć zarówno Polska, jak i Szwecja należą do grupy średnich gospodarek europejskich, ich waluty mają inne profile ryzyka. Złoty, jako waluta kraju spoza strefy euro i z wyższym udziałem długu zagranicznego, bywa postrzegany jako bardziej ryzykowny niż SEK. Jednak w sytuacjach globalnej paniki oba kraje tracą na zainteresowaniu inwestorów – różnice w tempie tych spadków zależą m.in. od bieżącej polityki pieniężnej czy relacji handlowych z głównymi partnerami.
To sprawia, że relacja SEK/PLN potrafi zmieniać się dynamicznie – nawet wbrew intuicji opartej wyłącznie na lokalnych przesłankach ekonomicznych.
Jak wykorzystać wiedzę o risk-on/risk-off przy wymianie SEK?
Zrozumienie tego mechanizmu może pomóc w podejmowaniu bardziej trafnych decyzji dotyczących przewalutowania. Osoby planujące wymianę koron szwedzkich – np. w związku z powrotem z pracy za granicą lub większym przelewem – mogą monitorować ogólne sygnały rynkowe, takie jak indeks VIX, notowania surowców czy wypowiedzi banków centralnych.
Dzięki temu łatwiej ocenić, czy trwa okres optymizmu inwestycyjnego (co może wzmacniać SEK), czy raczej globalna niepewność, która zwiększa presję na osłabienie walut takich jak korona.
Warto wtedy śledzić aktualny kurs i reakcje rynku na bieżąco – np. za pośrednictwem narzędzi dostępnych na stronie globaltransfer.pl/kurs-korona-szwedzka, która pozwala na szybką wymianę walut i realizację przelewów w oparciu o realne notowania.
Źródła:
- „Currency Performance in Risk-On/Risk-Off Cycles”, 2022, Jonas Pettersson
- „Investor Sentiment and Exchange Rate Dynamics”, 2020, Elżbieta Tracz
- „Macroeconomic News and Procyclical Currencies”, 2023, Lars Håkansson
- „The Role of Safe-Haven Flows in Currency Markets”, 2021, Karolina Wójcik

Mgr Bożena Paciorek
Magister prawa kanonicznego i administracji KUL'u. Od lat zainteresowana analizą rynku Forex oraz ubezpieczeniami.